نوروزتان پیروز

شهاب‌سنگ 2004MN4 که در تابستان سال ۲۰۰۴ میلادی برای نخستین بار رصد شد خیلی سریع به یکی از جنجالی‌ترین اجرام آسمانی که احتمال برخورد با کره زمین برای آنها بالاست تبدیل شد. این شهاب‌سنگ که قطر تقریبی آن حدود ۳۲۰ متر است در صورت برخورد با زمین قدرت انفجاری معادل ۸۵۰ مگاتن یعنی حدود ۶۵۰۰۰ برابر بمب اتمی هیروشیما خواهد داشت.

مدار گردش این شهاب‌سنگ بدور خورشید (که معادل ۳۲۳ روز است) با مدار گردش کره زمین بدور خورشید در روز ۱۳ آوریل هر سال تلاقی می‌کند. بر اساس محاسبات اولیه، در ۱۳ آوریل ۲۰۲۹ میلادی، این شهاب‌سنگ از فاصله‌ای بسیار نزدیک معادل ۳۵۰۰۰ کیلومتری زمین خواهد گذشت! (برای مقایسه این فاصله، ماهواره‌های ژئوسنکرون در مدار ۳۶۰۰۰ کیلومتری زمین قرار دارند و ماه در فاصله حدود ۳۸۰۰۰۰ کیلومتری زمین است). این فاصله در مقیاسهای نجومی آنقدر کوچک است که عملاً در محدوده خطای محاسبات دینامیک تعیین مدار حرکت این شهاب‌سنگ قرار می‌گیرد. چون شهاب‌سنگها دارای اشکال منظم هندسی نیستند و اطلاعات فیزیکی دقیقی از آنها در دست نیست، پیش‌بینی دقیق مسیر حرکت آنها در آینده عملاً غیر ممکن است. بهمین دلیل معمولاً احتمال برخورد و محدوده فضایی احتمال حضور جرم آسمانی برای آنها تعیین می‌شود. مثلاً برای شهاب‌سنگ 2004MN4 با آنکه مرکز محدوده عبور شهاب‌سنگ از ۳۵۰۰۰ کیلومتری کره زمین می‌گذرد ولی احتمال برخورد مستقیم با زمین هم بمیزان حدود 2.7% یا ۱ به ۳۷ وجود دارد. البته این رقم هر چند وقت یکبار توسط مراکز ردیابی اجرام نزدیک زمین بروز می‌شود. این احتمال در مقیاس تورینو، که معیاری برای میزان خطرناک بودن یک جرم آسمانی برای کره زمین است، معادل ۲ می‌باشد (مقیاس تورینو از صفر برای احتمال صفر برخورد تا ۱۰ که بیانگر احتمال برخورد صد درصد همراه با نابودی کامل نسل بشر و ایجاد زمستان جهانی می‌باشد تغییر می‌کند). البته اخیراً این شهاب‌سنگ به مقیاس ۱ نزول کرد ولی احتمال بالا رفتن آن در آینده باز هم وجود دارد. در حال حاضر تنها سه جرم آسمانی دارای مقیاس تورینو معادل ۱ هستند.

ادامه نوشته

زلزله و سونامی ژاپن به روایت تصویر

مدارزمين در اثرزلزله، ‌١٠ سانتی متر تغییر یافته است!

ایسنا: زلزله بزرگ روز جمعه ژاپن كه منجر به وقوع يك سونامي عظيم هم شد نه تنها جزيره اصلي ژاپن را به ميزان 2.4 متر جابجا كرده بلكه به گفته دانشمندان، كره زمين را هم روي محور خود حركت داده است.

كنت هودنوت،‌ يك متخصص ژئوفيزيك در سازمان زمين‌شناسي آمريكا اظهار كرد: در حال حاضر ما مي‌دانيم كه يك ايستگاه سامانه موقعيت‌ياب جهاني (GPS) به ميزان 2.4 متر جابه‌جا شده و نقشه‌اي ديگر از سازمان اطلاعات فضازمين ژاپن نشان‌دهنده يك انتقال در يك ناحيه بزرگ متناسب با همان ميزان تغيير در جرم زمين است.

گراف نشان دهنده لحظه وقوع زلزله

گزارش‌هاي موسسه ملي ژئوفيزيك و آتنشفشان‌شناسي در ايتاليا برآورد كرده كه زلزه 8.9 ريشتري زمين را به ميزان 10 سانتي‌متر در مدار خود جابجا كرده است

پرقدرت ترین زلزله های دنیا تا کنون

مهر: بررسیهای موسسه ملی ژئوفیزیک و آتشفشان شناسی ایتالیا (Ingv) نشان می دهد که زمین لرزه ژاپن پنجمین زلزله پرقدرت دنیا از زمان اختراع دستگاههای لرزه نگاری دقیق بوده است.

این موسسه تحقیقاتی در طبقه بندی به بررسی این 5 زلزله پرقدرت پرداخته و در ادامه، زلزله هایی را که بیشترین قربانی را در طول تاریخ برجای گذاشته اند معرفی کرده است.

قویترین زمین لرزه های دنیا از زمان اختراع لرزه نگارهای دقیق

1- قویترین زلزله تاریخ از زمان اختراع دستگاههای لرزه نگاری دقیق در 22 می 1960 در شیلی به بزرگای 9.5 درجه در مقیاس ریشتر اتفاق افتاد که هزار و 655 کشته، 3 هزار مجروح و 2 میلیون آواره برجای گذاشت.

براساس گزارش کورییره دلا سرا، سونامی که این زلزله تولید کرد در هاوایی 61 قربانی گرفت. در آن زمان هنوز سیستمهای هشدار وجود نداشتند و هنوز کسی نمی دانست که دریا لرزه می تواند از سراسر اقیانوس عبور کند. این سونامی در ژاپن 138 نفر و در فیلیپین 32 کشته برجای گذاشت.

2- دومین زمین لرزه شدیدی که تاکنون ثبت شده است در 28 مارس 1964 در آلاسکا اتفاق افتاد. کانون زمین لرزه در منطقه "پرنس ویلیام ساوند" به بزرگای 9.2 ریشتر بود. 113 نفر در اثر سونامی و 15 نفر در اثر زلزله جان باختند. در نزدیکی جزیره "مونتاگو"، زمین 13 تا 15 متر از جا برخاست. در خلیج "والدز"، موج دریا لرزه به ارتفاع 67 متر رسید و 15 نفر در سواحل کالیفرنیا و اورگان کشته شدند و در کوبا و پرتوریکو نیز امواج بلند غیرعادی مشاهده شد.

3- زلزله 26 ژانویه 2004 دو دقیقه پیش از ساعت 8 بامداد به وقت محلی زلزله ای به شدت 9.1 ریشتر سوماترا را لرزاند. منطقه شمال غربی این جزیره کاملا ویران شد. سونامی حاصل از این زلزله تا به تایلند، سواحل سریلانکا، هند و سومالی نیز رسید و در مجموع 230 هزار نفر کشته برجای گذاشت. هرچند برخی آمارها حکایت از 300 هزار قربانی دارند.

4- زلزله 4 نوامبر 1952 در ساحل جنوب شرقی جزیره روسی "کامتچاکا" زلزله ای به شدت 9 درجه ریشتر رخ داد. هیچ خبری از تعداد قربانیان این زلزله منتشر نشده است اما در هاوایی سونامی حاصل از آن موجی به بزرگی 3 متر ایجاد کرد.

5- زلزله 11 مارس 2011 در ژاپن به بزرگی 8.9 ریشتر

طبقه بندی شدیدترین زلزله ها بر اساس تعداد قربانیان از ابتدای تاریخ

1- بیش از 800 هزار نفر قربانی در زلزله 8 ریشتری 23 ژانویه 1556 در شانژی چین

2- بین 250 تا 700 هزار نفر قربانی در زلزله 7.5 درجه ریشتر در "تانگشان" چین در 28 جولای 1976

3- زلزله 22 می 1960 در شیلی به بزرگای 9.5 درجه در مقیاس ریشتر اتفاق افتاد که هزار و 655 کشته برجای گذاشت.

4- 250 هزار کشته در زلزله "آنتیکیا" در نزدیکی ترکیه 21 می 528 که احتمالا 8 ریشتر بوده است.

5- زلزله 16 دسامبر 1920 در "گانسو" چین با بزرگای احتمالا 7.8 ریشتر 235 هزار کشته برجای گذاشت.

6- در زلزله همراه با سونامی سوماترا در 26 دسامبر 2004 تعداد 230 هزار کشته ثبت شد.

7- زلزله 7 ریشتری 12 ژانویه 2010 در "پورتو پرنس" هائیتی سبب مرگ 223 هزار کشته شد.

پيش بينى زمين لرزه

 

 

زمين لرزه ها اغلب با يک سرى نشانه ها پيش از رويداد همراهند که اصطلاحا به آنها پيش نشانگر هاى زمين لرزه گفته مى شود. از آنجايى که پيش بينى زمين لرزه از آرزوهاى ديرين بشر بوده است مطالعات در زمينه شناخت و کاربرد پيش نشانگر هاى زمين لرزه از زمان هاى دور ( بيش از يکصد سال) مورد توجه بوده است.

نخستين پيش بينى موفق زمين لرزه بوسيله پژوهشگران چينى و در سال ۱۹۷۵ بود. آنها موفق شدند زمين لرزه اى با بزرگي ۳/۷  در  ۴ فوريه آن سال را چند ساعت پيش از رويداد پيش بينى و شهر را تخليه نمايند. اما در حدود يکسال و نيم بعد در ۲۸ جولاى ۱۹۷۶زمين لرزه ى پيش بينى نشده ى بزرگترى (به بزرگي ۶/۷ ) درچين رويداد که جان حدود ۲۵۰۰۰۰  نفر را گرفت. پس از ان تلاشهاى زيادى در جهت پيش بينى زمين لرزه انجام شده است و لى تاکنون هنوز روش مطمئن و قابل قبولى براى پيش بينى زمين لرزه وجود ندارد. از سوى ديگر پيشرفت هاى سالهاى اخير اين اميد را بوجود آورده است که شايد در آينده نه چندان دور بتوان بکمک فهم بهتر اين پيش نشانگر ها به دانش پيش بينى زمين لرزه دست يافت.

 

از مهمترين پيش نشانگر هاى زمين لرزه مى توان به موارد زير اشاره نمود:

 

۱-    تغيير شکل پوسته ناشى از انباشته شدن تنش پيرامون گسله ها

۲-    تغيير در ويژگى هاى فيزيکى و شيميايى آب هاى زير زمينى و چشمه ها

۳-    تغيير در مقاومت الکتريکى زمين پيرامون گسله ها

۴-    تغيير در ويژگى هاى جاذبه ثقل زمين

۵-    تغيير در سرعت امواج لرزه اى

۶-    رويداد پيش لرزه ها

۷-    ايجاد ابر هاى يونيزه

۸-    افزايش گاز رادو ن

۹-    رفتار غير عادى حيوانات

۱۰-   تغيير در ميدان مغناطيسى زمين    

 

 گروه لرزه زمين ساخت سازمان زمین شناسی کشوراز حدود ۱۵ سال پيش شبکه هاى ژيودتيک محلى به منظور مطالعه تغيير شکل پوسته پيرامون چند گسله ى اصلى را ايجاد نموده است و بطور مرتب داده هاى آن را مورد بررسى قرار مى دهد. بررسى اب چشمه ها نيز در چند سال اخير بوسيله کار شناسان گروه زمين شناسى مهندسى سازمان در دست انجام است.

  با توجه به گسترش شهر ها و افزايش اهميت پيش بينى، گروه لرزه زمين ساخت سازمان زمین شناسی اخيرا توسعه  مطالعه پيش نشانگر ها ى زمين لرزه را مورد توجه قرار داده است. ما معتقديم اگرچه هنوز پيش بينى زمين لرزه امکان پذير نيست اما در آينده، آن هنگام که بشر به دانش پيش بينى زمين لرزه دست يابد، ملتهايى موفق تر خواهند بود که داده کافى دراز مدت در اين ارتباط داشته باشند. افزون بر آن بوسيله توسعه پژوهش اين امکان وجود دارد که به شيوه ها ى نوين براى پيش بينى زمين لرزه دست يافت.

 

يکى از پيش نشانگر هايى که اخيرا در گروه لرزه زمين ساخت سازمان مورد مطالعه قرار گرفته است تغييرات ميدان الکترو مغناطيسى پيرامون گسله ها است . بدين منظور دستگاه ثبت تغييرات الکترو مغناطيس ويژه اى طراحى و ساخته شده است که در تيرماه 84 در بلنديهاى توچال شمال تهران و در چاه ژرفى که به همين منظور حفارى شده بود نصب گرديد. دومين ايستگاه نيز در منطقه حصارک در شمال تهران در دست احداث است.

 

عکس هایی از فوران آتشفشان ایسلند

عکس هایی از فوران آتشفشان ایسلند

 

 

 

ادامه نوشته

هشدار استیفن هاوکینگ در مورد موجودات فضایی

استیفن هاوکینگ، استاد دانشگاه کمبریج بریتانیا هشدار داده است که احتمال وجود موجودات فضایی تقریبا قطعی است، اما انسان ها باید از برقراری ارتباط با آنها خودداری کنند.

این استاد رشته فیزیک نجومی در یکی از مجموعه برنامه های شبکه تلویزیونی "دیسکاوری" گفت این فرض که در دیگر نقاط عالم هم حیات هوشمند وجود دارد، "بسیار منطقی است".

ادامه نوشته

فوران آتشفشان ايسلند مى تواند موجب خنک شدن زمين شود

هربرت فورماير هواشناس دانشگاه وين افزود: ميزان بالاى ذرات غبار که از زير يخچال طبيعى آتشفشان ايسلند خارج شده به لايه استراتوسفر زمين وارد شده و چندين سال آنجا خواهد ماند.استراتوسفر دومين لايه جو زمين است که در ارتفاع 12 کيلومترى زمين قرار دارد.اين لايه خشک و حاوى ميزان کمى بخار آب است؛ به همين دليل باد و باران کمى در اين لايه مشاهده مى شود و هرگونه ذره غبارى که به اين لايه برسد مى تواند مدتها در آنجا باقى بماند.فورماير مى گويد :"ذرات غبار آتشفشان ايسلند احتمالا يک، دو و حتى سه سال در اين لايه باقى خواهند ماند."به گفته وى از آنجا که ذرات غبار مانع از رسيدن اشعه خورشيد به زمين شود ، طى اين مدت، مى تواند موجب خنک شدن جهانى زمين شود.فوران اين آتشفشان و گسترش ابرهايى از خاکستر در آسمان کشورهاى اسکانديناوى و اروپاى مرکزى موجب لغو پروازهاى هوايى در برخى از اين مناطق شده است.

کشف تخته سنگ 190 ميليون ساله با نقش ردپاى دايناسور در کرمان